Charter (Tarifesiz uçak ), güzergahı ve zamanı belli olmayan talebe göre güzergah ve zamanı belirlenen uçak seferleridir.Ülkemize gelen yabancıların yaklaşık yarısı tur operatörleri tarafından programlanan paket tur ile gelmektedir. Paket tur organizasyonunda ulaşım genellikle charter uçakları ile gerçekleştirilmektedir.

Bu nedenle tarifesiz uçaklar konusundaki istatistiki bilgiler önem kazanmaktadır. Ülkemizde hava alanlarına iniş-kalkış yapan tarifesiz uçaklara ilişkin bilgiler 1977 yılından itibaren bakanlığımızca devlet hava meydanları işletmesinden temin edilerek değerlendirilmekte olup, 1985 yılından bu yana yeni seriye geçilmiş bulunmaktadır. Sözkonusu bilgiler “tarifesiz uçaklar (charter) bülteni” adı ile her yıl periyodik olarak yayınlanmaktadır.

Kültür ve Turizm Bakanlığınca yayımlanan cahrter istatistikleri sektörce ihtiyaç duyulan bilgilerin bir bölümünü içermesi nedeni ile geçmiş yıllarda sıkça kullanılan bir kaynak oluşturmuştur. Tarifesiz uçaklar ve taşıdıkları yolcu sayıları konusunda aylar itibariyle uçağın bağlı olduğu şirketin milliyeti ve hava limanı ayrımında bilgi içeren bu bülten yararlı olması temennisi ile kullanıcılara sunulmaktadır.

AÇIKLAMALAR

Kültür ve Turizm Bakanlığı, ülkemiz hava limanlarına iniş-kalkış yapan tarifesiz uçaklara ilişkin verileri Devlet Hava Meydanları İşletmesinden temin ederek, 1977 yılından itibaren, her yıl Charter İstatistiklerini hazırlamaktadır.Tarifesiz uçaklara servis veren hava limanlarımız :

1- Adana(İncirlik)
2- Ankara(Esenboğa)
3- Antalya(Merkez)
4- İstanbul(Atatürk Hava Limanı)
5- İzmir(Adnan Menderes)
6- Muğla(Dalaman)
7- Muğla(Milas)
8- Trabzon(Merkez)
9- Tekirdağ(Çorlu)
10- Isparta(Süleyman Demirel)
11- Samsun(Merkez)
12- Gaziantep(Merkez)
13- Kayseri(Merkez)
14- Nevşehir(Kapadokya)
15- Adana(Şakirpaşa)
16- Samsun(Çarşamba)
17- Van(Merkez)
18- Erzurum(Merkez)
19- Çanakkale(Merkez)
20- Kars(Merkez)
21- Denizli( Çardak)
22- Konya(Merkez)
23- Bursa(Yenişehir)
24- Diyarbakır(Merkez)
hava limanıdır.

Havalimanlarımızdan Adana(İncirlik) askeri hava limanı olduğundan, Samsun(Merkez) hava limanı da kapalı olduğundan; elimizdeki bültende bu iki limana ilişkin veri bulunmamaktadır.

YÖNTEM

Ülkemiz havalimanlarına iniş-kalkış yapan uçak sayısı, gelen ve giden yolcu sayısı bazında veriler Devlet Hava Meydanları İşletmesi tarafından aylar itibariyle periyodik olarak Bakanlığımız, Yatırım ve İşletmeler Genel Müdürlüğü, Araştırma ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığına iletilmektedir. Sybase veri tabanına göre bilgisayara yüklenen bilgiler her yılın sonunda, Tarifesiz Uçaklar (Charter) İstatistikleri bülteni şeklinde yayınlanır ve kullanıcıların hizmetine sunulur.

Ülkemize gelen yabancıların yaklaşık dörtte üçü havayolu ulaşımını tercih etmektedir. Bu nedenle Türkiye Turizmi açısından, havayolu ulaşımı öncelikli önemi haizdir. Turizm endüstrisinde çok önemli yeri olan havayolu ulaşımı arz kapasitesi ile buna yönelik talebin belirlenmesi için hazırlanan Charter İstatistiklerinin kullanıcılara yararlı olacağına inanılmaktadır.

Yukarıdaki bilgiler ışığında ülkemizdeki havalimanları açısından en fazla Antalya havalimanının, daha sonra İstanbul, Dalaman ve Milas havalimanının charter uçuşlar açısından önemli olduğu görülmektedir. Dolayısıyla bu bölgelerdeki havalimanlarının artan yoğunluk nedeniyle ve özellikle turizm sektörü açısından sürekli olarak yenilenmesi, modifiye edilmesi gerekmektedir. Bununla beraber bu bölgelerde ikinci hatta üçüncü bir havalimanı yatırımının yapılmasıda gerekmektedir. Ülkemizde zamanında yapılan ve şu anda sadece hayvan otlağı veya piknik yeri olarak kullanılan havalimanları olduğu düşünüldüğünde gerçekleştirilen yatırımların ne kadar dar bir vizyonla hatta vizyonsuzlukla gerçekleştirildiği ve ülke ekonomisine verdiği zarar göz önüne alındığında insan çok daha fazla üzülmekte gerçekten. Buda gerçekten gerek kamuda gerekse özel sektör açısından turizm sektörüyle ilgilenen ve bu sektörü yöneten kişilerin büyük çoğunluğunun gerçekten turizm işletmeciliği eğitimini akademik olarak alan turizmciler dışında olmasından kaynaklanmaktadır.Ne yazıkki bu mesleğin gerçekten bir meslek olarak tanımlanmaması nedeniyle HERKESİN BU İŞİ YAPMASI ve standartların geliştirilmemesi temel nedendir. Turizm eğitimi ve mesleğiyle ilgili gerekli açıklamalarımı çok yakında yapacağım.

Kaynak: Turizm Bakanlığı

Erdinç KARADENİZ